Mycobacterium tuberculosis complex moleculaire resistentiebepaling

Welke test wordt uitgevoerd?

Antibioticum	Target	GeneXpert MTB/RIF Ultra	GeneXpert XDR	In-house PCR + Sanger sequencing	Deeplex MYC/TB*
Rifampicine	rpoB	x		x	x
Isoniazide	katG, inhA		x	x	x
Ofloxacine/ Levofloxacine/ Moxifloxacine	gyrA & gyrB		x	x	x
Kanamycine/ Amikacine	rrs & eis		x	x	x
Pyrazinamide	pncA			x	x
Ethambutol	embB			x	x
Bedaquiline	atpE			x
	Rv0678			x	x
	pepQ			x
Clofazimine	Rv0678			x	x

*Kan in overleg worden uitgevoerd in geval van rifampicine- en fluoroquinolone-resistente tuberculose.

GeneXpert MTB/RIF Ultra en GeneXpert XDR (Cepheid, USA)
- Mogelijk op pulmonaire monsters: sputum, bronchiale lavage, bronchiaal aspiraat
- Mogelijk op niet-pulmoniare monsters: biopsie, etter, punctievocht en positieve kweken (vast of vloeibare voedingsbodem)
- Mogelijk op positieve M. tuberculosis kweken (vaste of vloeibare voedingsbodem)

Sanger sequencing
- Mogelijk op sputum, bronchiale lavage, en bronchiaal aspiraat
- Mogelijk op positieve M. tuberculosis kweken (vaste of vloeibare voedingsbodem)

Deeplex Myc-TB (Genoscreen, France)
- Mogelijk op sputum, bronchiale lavage, bronchiaal aspiraat met een microscopie-positief resultaat. Voorafgaand aan de Deeplex analyse zal een qPCR worden uitgevoerd om te bepalen of er voldoende M. tuberculosis DNA aanwezig is.
- Mogelijk op positieve M. tuberculosis kweken (vaste of vloeibare voedingsbodem)

De klinische monsters en DNA-extracten worden in de koelkast (2-8°C) bewaard.
De kweken worden best bewaard bij kamertemperatuur of specifieke incubatietemperatuur.

De monsters, DNA-extracten of positieve kweken kunnen worden verstuurd op kamertemperatuur.
- Voor het opsturen van kweken op vaste voedingsbodems dient het vocht op een steriele manier uit de buizen verwijderd te worden!

Aanvraag voor een moleculaire analyse moet duidelijk vermeld worden op het aanvraagformulier.
Voor klinische monsters is microscopie-positief resultaat (aanwezigheid van zuurvaste bacteriën) sterk aanbevolen.
Indien ook een kweek (+gevoeligheidsbepaling) gewenst wordt, mogen de monsters niet ouder zijn dan 7 dagen.
Indien geen kweek (+gevoeligheidsbepaling) gewenst wordt, kan ook een DNA-extract opgestuurd worden. Hierbij is het wenselijk een negatieve extractiecontrole van dezelfde run bij te voegen en de extractiemethode te vermelden.
De Deeplex MYC-TB analyse is enkel verantwoord ingeval van vermoede multiresistente M. tuberculosis.

GeneXpert MTB/RIF en geneXpert MTB/XDR: binnen 2 werkdagen
In-huis qPCR + sequencing (DNA-extracties gebeuren enkel op maandag) dus:
- Bij start op eerst volgende maandag na toekomen staal
  - Voor negatieve PCR TAT 5 werkdagen
  - Voor positieve + sequence resultaat TAT 10 dagen
    (Als een subspecies identificatie nodig is mogelijks nog eens 5 tot 10 TAT meer tot totaal eindresultaat)
Deeplex: 4 werkdagen na opstart van de analyse; opstart hangt af van of er voldoende stalen zijn voor een volledige run.

GeneXpert MTB/RIF Ultra: ja

GeneXpert XDR; ja

Sanger sequencing: ja

ISO 15189 – Belac 147-MED

Deeplex Myc-TB: ISO 17025

Laatste wijziging op: 12/05/2025